فصلنامه
کلیدواژه‌ها = تنش خشکی

تغییرات پروتئین و سیستم آنتی‌اکسیدانتی خیار‌ رقم اصفهانی در پاسخ به تنش خشکی

دوره 7، شماره 4، زمستان 1395، صفحه 375-385

https://doi.org/10.52547/JCT.7.4.375

فریبا امینی، مهری عسکری، مهناز حقیر

چکیده هدف: با توجه به ­اینکه ایران در دنیا یک منطقه خشک و نیمه­خشک به‌شمار می­آید و همچنین یکی از کشورهای اصلی تولیدکننده خیار محسوب می‏شود بررسی اثرات خشکی بر این گیاه و تغییرات سیستم آنتی­اکسیدانتی از اهمیت خاصی برخوردار است.
مواد و روش‌ها: در این پژوهش خیار رقم اصفهانی در شرایط گلخانه­ای کشت داده شد و در مرحله 3 تا 5 برگی از رشد گیاه به­منظور بررسی تغییرات پروتئینی و سیستم آنتی­اکسیدانتی به مدت 21 روز در معرض چهار سطح از تنش خشکی (100، 75، 50 و 25 درصد ظرفیت زراعی) قرارگرفت و پاسخ­های گیاه بررسی شد. میزان نشت الکترولیت، پراکسیداسیون­لیپید، پروتئین، پرولین، آنتی­اکسیدانت کل، کاتالاز و گایاکول­پراکسیداز، α­توکوفرول ­و پراکسیدهیدروژن اندازه­گیری شد.
نتایج: بررسی نتایج این مطالعه نشان داد که میزان نشت الکترولیت، پراکسیداسیون لیپید، پرولین، آنتی­اکسیدانت­کل، کاتالاز، گایاکول­پراکسیداز ، α­توکوفرول و ­پراکسیدهیدروژن تحت تنش خشکی در مقایسه با نمونه شاهد افزایش یافت و تنها شاخص میزان پروتئین تحت تنش خشکی در مقایسه با نمونه‌ شاهد کاهش یافت.
نتیجه‌گیری: نتایج این تحقیق نشان داد که احتمالا تحمل به­خشکی رقم خیار مورد نظر با توجه به فعالیت‏های سیستم آنتی­اکسیدانتی آنزیمی و غیرآنزیمی و همچنین تجمع پرولین صورت می­گیرد.
 

تاثیر سیلیکون بر میزان بیان ژن پراکسیداز و صفات ریخت‌شناسی گیاه جو تحت تنش خشکی

دوره 6، شماره 4، زمستان 1394، صفحه 451-460

https://doi.org/10.52547/JCT.6.4.451

رحیم حداد، صبا مخلصیان

چکیده هدف: هدف از این پژوهش بررسی تاثیر سیلیکون بر شدت بیان ژن پراکسیداز و برخی صفات ریخت‌ شناسی آن در دو لاین مقاوم و حساس گیاه جو تحت تنش خشکی بود. مواد و روش‌ها: میزان پروتئین محلول کل، رنگدانه‌های فتوسنتزی، RNA کل از برگ‌های تیمارهای مختلف استخراج شد. ژن  هدف پس از ساخت cDNA با استفاده از RT-PCR به‌صورت نیمه‌کمی بررسی شد. همچنین مقدار فعالیت آنزیم پراکسیداز  با روش Chance و پرولین نیز با روش Bates تحت تنش خشکی مورد ارزیابی قرار گرفت. بدین منظور، آزمایشی به‏صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی در سه تیمار شاهد، خشکی و سیلیکون –خشکی (2میلی‌مولار سیلیکات‌سدیم/ کیلوگرم خاک) با سه تکرار در گلخانه اجرا شد. نتایج: کاربرد سیلیکون در هر دو لاین، میزان پروتئین محلول کل و رنگدانه‌های فتوسنتزی را تحت شرایط تنش خشکی افزایش داد.  آنالیز نیمه‌کمی RT-PCR اختلاف معنی‌داری را بین تیمارها نشان داد. بیشترین میزان بیان ژن پراکسیداز در تیمار سیلیکون-خشکی مشاهده شد. افزایش فعالیت آنزیم‌های ضد‌اکسنده و بررسی الگوی باندی این آنزیم‌ها بر روی ژل آکریل‌آمید نشان داد که شدت باندها در تیمار سیلیکون بیشتر بود. میزان پرولین در شرایط تنش در مقایسه با تیمار شاهد افزایش یافت و با کاربرد سیلیکون افزایش بیشتری مشاهده شد. نتیجه‌گیری: سیلیکون به تاثیر کاهش خسارت اکسیداتیو ناشی از گونه‌های فعال اکسیژن کمک می‌کند و با افزایش در فعالیت آنزیم‌های ضداکسنده، موجب حفاظت گیاه در برابر تنش‌های محیطی می‌شود.