فصلنامه
کلیدواژه‌ها = تکوین

بررسی تغییرات تشریحی گیاه‮چه‌های رازیانه متعاقب تابش پلاسمای سرد‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

دوره 12، شماره 1، بهار 1400، صفحه 11-19

https://doi.org/10.52547/JCT.12.1.11

اعظم اسناوندی، گیتی برزین، تانیا داوری مهابادی، ملیحه انتظاری، لیلا پیشکار

چکیده هدف: این مطالعه به‎منظور تعیین تاثیر پرایمینگ بذر با پلاسمای سرد بر رشد و ویژگی‌های تشریحی گیاه رازیانه (Foeniculum vulgare L.) انجام شده است.
مواد و روش‏ها: بذور گیاه رازیانه پس از تهیه، در معرض تابش پلاسمای سرد به‎مدت ۰، 5، 10 و 20 دقیقه قرار گرفتند. پس از جوانه‌زنی و رشد اولیه گیاه‌چه‌ها، ویژگی‎های تشریحی ریشه، ساقه و برگ رشد یافته از بذرهای تیمار شده با پلاسمای سرد با استفاده از رنگ‌آمیزی کارمن زاجی مورد بررسی قرار گرفت.
نتایج: نتایج نشان داد که پلاسمای سرد توانست در الگوی تمایز سیستم آوندی چوب گیاه رازیانه نیز تغییراتی ایجاد کند که عمدتا وابسته به زمان پلاسمای سرد بود. ازجمله این تغییرات می‎توان به‌افزایش اندازه سلول‎های آوند چوبی و تغییر در الگوی پراکنش سیستم آوندی در برگ، ساقه و ریشه اشاره کرد.
نتیجه‏گیری: تیمار پلاسمای سرد باعث ایجاد تغییرات در ویژگی‌های تشریحی برگ، ساقه و ریشه می‌شد، که می‌تواند مسئولی برای اثرات مفید پلاسما بر شاخص‌های جوانه‌زنی بذور و رشد اولیه گیاه باشد.
 

مطالعه اثر کادمیوم بر مراحل تکوین و الگوی پروتئینی بساک و دانه‌های گرده گل اطلسی ( Petunia hybirda Juss.)

دوره 6، شماره 1، بهار 1394، صفحه 71-86

https://doi.org/10.52547/JCT.6.1.71

عبدالکریم چهرگانی راد، حسن رمضانی، فریبا محسن زاده، زهرا بقایی فر، حسن باب الحوائجی

چکیده هدف: کادمیوم یکی از آلاینده‏های جوی و بخشی از ذرات خروجی خودروهای دیزل است و هدف پژوهش حاضر تعیین اثرات کادمیوم بر روند تکوین و الگوی پروتئینی بساک و دانه‌های گرده گل اطلسی که به‏طور متداول در فضای سبز اکثر شهرهای بزرگ کشت می‌شوند، می‌باشد.
مواد و روش‌ها: گیاهان اطلسی در گلدان‌های آزمایشگاهی کشت داده شده و با غلظت‌های مختلفی از CdCl2 به‏صورت اسپری تیمار شدند. گل‌ها در مراحل مختلف تکوین برداشت شده و در فیکساتور FAA70 (فرمالین: استیک اسید: اتانول، 17:1:2) تثبیت و در مطالعات تکوینی به ‏کار برده شدند. دانه‌های گرده‏ی گروه‌های مختلف نیز جمع‌آوری شده و پس از استخراج پروتئین با روش الکتروفورز مطالعه شد. تجزیه تحلیل‌های آماری با استفاده از نرم‌افزار آماری  SAS(نسخه 1/9) و با روش آنالیز واریانس یک‏ طرفه انجام شد.
نتایج: فرآیند تکوین بساک و دانه‏های گرده در گیاهان شاهد از الگوی کلی گیاهان دو لپه پیروی می‏کند اما در گیاهان تحت تیمار با کادمیوم، تغییرات و ناهنجاری‌هایی مشاهده گردید. بی نظمی در دیواره بساک، تشکیل دانه‏های گرده چروکیده و واکوئله، کاهش توان زیستی، آسیب دیواره اگزین و تشکیل باندهای پروتئینی جدید از اثرات تیمار با کادمیوم می‏باشد.
نتیجه‌گیری: کادمیوم (به‏عنوان یک آلاینده‏ی جوی) مراحل نموی بساک و دانه‏های گرده را تحت تاثیر قرار داده و موجب بروز انواعی از ناهنجاری‌ها و کاهش توان زیستی گرده‌ها می‏گردد. تولید پروتئین‌های جدید (پروتئین‌های سم زدا) یکی از پاسخ‌های گیاه به استرس آلودگی است.

بررسی تکوین اندام‌های زایشی در گیاه دارویی تشنه داری Scrophularia striata Boiss.

دوره 5، شماره 3، پاییز 1393، صفحه 233-243

https://doi.org/10.52547/JCT.5.3.233

احمد مجد، علی‏رضا رنگین، گلناز تجدد، صدیقه مهرابیان، معصومه میرزایی

چکیده هدف: بررسی تکوینگلبرایدرکتمایزسلولیوساز و کارهایژنتیکیلازمبرایاندام‏زاییمناسباست. درپژوهشحاضر تکوین اندام‌های زایشی S. striataبررسیشد. مواد و روش‌ها: غنچه‌هایگل‌درمراحلنموبرداشتشدند،پس از تثبیت درFAA وگذراندن مراحل آبگیری، قالب‏گیریدرپارافینبامیکروتومبرش‏گیری و باهماتوکسیلین ـ ائوزین رنگ‏آمیزیشدند. مراحلتکوین اندام زایشی با استفادهازمیکروسکوپنوریبررسی و عکس‏برداری شد. نتایج: نتایج نشان داد که پس از تحول مریستم رویشی به زایشی، برگه و کاسبرگ‌ها به‏سرعت تشکیل می‌شوند. ایجاد پریموردیوم‏های گلبرگی و پرچمی تقریبا هم‏زمان است، تحول توده مریستمی هاگزای به مادگی در مرحله پایانی انجام می‌شود. تخمدان، تخمک‌ها، خامه و کلاله مراحل تکوینی سریعی دارند. بساک پرچم‌هااز نوع چهار حجره‌ای (تتراسپورانژی) است. تترادهای میکروسپوری چهار وجهی و دانه‌هایگردهبالغ بیضی شکل و سهشیاری هستند. سلول‌های لایهپرستار پایداری طولانی دارند و اغلب یک هسته‌ای می‌باشند. تترادهای مگاسپوری آرایش خطی دارند. تخمک‌ها واژگون و تمکن محوری است. نتیجه گیری: بررسی نشان داد که هرگلدارای5 کاسبرگ‏،5 گلبرگپیوسته‏،4 پرچم و مادگی دوبرچه‏ایاست. دانه‌های گرده سهشیاری، بیضی شکل و از نظر اندازه از نوع متوسط هستند. نمو کیسهرویانیاز تیپپلی‏گونوماست.

مروری بر رگ‏زایی (Angiogenesis) در تومور

دوره 5، شماره 1، بهار 1393، صفحه 89-100

https://doi.org/10.52547/JCT.5.1.89

طیبه رمضانی، جواد بهارآرا

چکیده آنزیوژنز در بسیاری از فرآیندهای فیزیولوژیک و پاتولوژیک از جمله رشد تومور دخالت دارد. بنابراین رگ‏زایی درمانی می‏تواند روش کارآمدی برای درمان سرطان محسوب گردد. بدین منظور شناسایی جنبه‏های مختلف آنزیوژنز در تومور بسیار مهم است. تکوین رگ‏های عمل‏کردی در درون تومورها برای رشد آن ضروری است، رگ‏زایی در تومور با میانجی‏گری مولکول‏های مختلف القا می‏شود. تعادل بین عوامل پیش‏برنده و مهار کننده رگ‏زایی این فرآیند را به‏شدت کنترل می‏کند، این واقعیت منجر‏به طراحی عوامل درمانی بر علیه رگ‏زایی در تومور شده است. اخیرا مهار کننده‏های رگ‏زایی به‏صورت درون‏زاد (همچون اینترلوکین-8 ) و برون‏زاد (‏نظیر‏Avastin) طبقه‏بندی شده‏اند. این عوامل با تشکیل رگ‏ها به‏صورت نرمال در بسیاری از فرآیندهای پاتولوژیک تداخل می‏‏کنند. علاوه بر آن مشخص شده است که درمان تومور به‏وسیله ترکیبی از عوامل ضد رگ‏زایی و ضد سرطانی می‏تواند از کاربرد هر یک به‏تنهایی موثرتر باشد. همچنین به‏علت عدم موتاژنیک بودن سلول‏های اندوتلیالی طبیعی امکان مقاوم شدن این سلول‏ها به عوامل ضد رگ‏زایی بسیار اندک است و از آن‏جایی‏که رشد و پیشرفت تومور وابسته به تکوین عروق خونی در آن است  بنابراین مهار رگ‏زایی روش مناسبی برای درمان تومور می‏باشد.