تاثیر نانوذرات نقره بر صفات فیزیکوبیوشیمیایی و عملکرد اسانس گیاه نعناع فلفلی (Mentha pipireta L.)
دوره 16، شماره 3، پاییز 1404، صفحه 245-262
https://doi.org/10.61882/JCT.16.3.245
محمد آبیاری
چکیده هدف: نعناع فلفلی (Mentha piperita L.) یکی از گیاهان مهم از نظر اقتصادی و دارویی است که بهواسطه پتانسیل خود در حوزه دارو و درمان، سبب جلب توجه محققان به استفاده از الیسیتورها برای افزایش اسانس و زیستتوده آن شده است. بنابراین، این مطالعه با هدف تعیین اثر نانوذرات نقره بر صفات فیزیکوبیوشیمیایی و عملکرد اسانس گیاه نعناع فلفلی انجام شد. مواد و روشها: تعداد پنج ریزوم در در عمق 5 سانتیمتری گلدانهای پلاستیکی کاشته شدند. با استقرار کامل گیاه در مرحله ده برگی، محلولپاشی با غلظتهای صفر (شاهد)، 1 و 2 میلیمولار نانوذرات نقره انجام شد. تاثیر نانوذرات نقره بر صفات فیزیکوبیوشیمیایی و عملکرد اسانس در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار تجزیه و تحلیل شد. نتایج: نتایج نشان داد که نانوذرات نقره، بهویژه با افزایش غلظت از 1 به 2 میلیمولار، باعث افزایش صفات فیزیکوبیوشیمیایی و عملکرد اسانس نعناع فلفلی نسبت به شاهد شدند. غلظت 2 میلیمولار نانوذره نقره بهعنوان موثرین تیمار سبب افزایش محتوای H2O2، پروتئین، فنول، فلاونوئیدها، فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدانت SOD، CAT، و APX شد. در محتوای رنگیزههای کلروفیل و کارتنوئیدها و عملکرد اسانس نیز چنین افزایشی مشاهده شد. نتیجهگیری: با توجه به آثار نانوذرات نقره بر صفات فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی نعناع فلفلی، استفاده از غلظت 2 میلیمولار نانوذره نقره میتواند باعث افزایش رنگیزههای فتوسنتزی، بهبود محتوای اسانس و تقویت سیستم آنتیاکسیدانتی آنزیمی و غیرآنزیمی گیاه شود.
بررسی ساختار سلولی انواع مختلف کرک در گونهBoiss. Salvia macrosiphon و تغییرات آنها در جمعیتهای مختلف
دوره 15، شماره 4، زمستان 1403، صفحه 349-359
https://doi.org/10.61186/JCT.15.4.349
سید مهدی طالبی، مریم سمیعی
چکیده هدف:Boiss. Salvia macrosiphon از گونههای معطر یکساله تیره Lamiaceae است که بهطور وسیعی در کشور ایران میروید. بهدلیل وجود متابولیتهای ثانویه، این گونه کاربرد وسیعی در طب سنتی دارد. هدف از این مطالعه، تعیین انواع مختلف کرک در سطح اپیدرم برگ این گونه و نحوه تغییر تراکم و نوع کرک در بین جمعیتهای مختلف آن است. مواد و روشها: به این منظور، تعداد 8 جمعیت از این گیاه از رویشگاه های طبیعی آن جمع آوری شده و از هر جمعیت 3 برگ سالم و بالغ انتخاب شدند. برش گیری توسط دست انجام شد و رنگ آمیزی مضاعف توسط رنگهای کارمن زاجی و آبی متیل صورت پذیرفت. نتایج: در سطح اپیدرم برگ گونه مورد نظر پوشش کرکی متراکمی وجود داشته که متشکل از کرکهای غیر غدهای و کرکهای غد های است. کرکهای غیر غدهای فاقد انشعاب بودند و به اشکال یک تا پنج سلولی مشاهده شدند. کرکهای غدهای از نوع سردارپایه کوتاه و پایه بلند، سپری و انگشتی شکل هستند. فراوانترین نوع کرکها درسطح برگ همه جمعیتها، کرکهای غیر غدهای دو تا چهار سلولی بودند. در میان کرکهای غدهای، فراوانترین نوع سردار پایه کوتاه بود. نتیجه گیری: تراکم کرکها در بین جمعیتهای مورد مطالعه متفاوت بوده که نشان دهنده تطابق گیاه با زیستگاه گیاه و فرآیند گونه زایی است. همچنین گیاهان جمعیت هایی که دارای تراکم کرکهای سردار پایه کوتاه بیشتری بودند نسبت به گیاهان سایر جمعیتها عطر بیشتری داشتند.
