سلول و بافت

چکیده هدف: هدف از این مطالعه بررسی تغییرات ریخت­شناختی، تنکارشناختی (فیزیولوژیک) و تکوین دانه­ی گرده و تخمک در شرایط تنش ناشی از تیمار کادمیوم در درمنه خزری است.
مواد و روش‏ها: در این مطالعه انباشتگی کادمیوم در بافت­های گیاهی، فاکتورهای رشد، محتوای نسبی آب بافت، شاخص پایداری غشا، محتوای رنگیزه­های فتوسنتزی، محتوای کربوهیدرات­های محلول، محتوای پروتئین کل، فعالیت آنزیم­های آنتی­اکسیدانتی، الگوی پروتئینی بذر و مراحل تکوین دانه­ی گرده و تخمک در درمنه خزری تحت تیمار اسپری برگی کادمیوم (0، 75، 150 و 225 میلی­گرم در لیتر) مورد بررسی قرار گرفت.
نتایج: نتایج نشان داد که درمنه خزری می­تواند کادمیوم را در بافت­های خود انباشته سازد. کاهش در فاکتورهای رشد، محتوای نسبی آب بافت، شاخص پایداری غشا، محتوای رنگیزه­های فتوسنتزی، محتوای کربوهیدرات­های محلول و افزایش در محتوای پروتئین کل و فعالیت آنزیم­های آنتی­اکسیدانتی مشاهده شد. هم‌چنین تغییرات در الگوی پروتئینی بذر، تجزیه و تحلیل رفتن سلول­های کیسه رویانی، و افزایش ناهنجاری‌ها در میکروسپورها و دانه­های گرده ازجمله ناهنجاری­های مشاهده شده در گیاهان تحت تیمار بود.
نتیجه‏گیری: براساس نتایج این تحقیق درمنه خزری مقاومت بالایی نسبت به تنش کادمیوم دارد و می­تواند تحت غلظت­های بالای کادمیوم زنده بماند. نتایج بیان‌گر آن است که کادمیوم می­تواند مراحل نموی اندام­های زایشی را تحت تاثیر قرار داده و موجب بروز انواعی از ناهنجاری‌ها طی مراحل تکوین اندام­های زایشی نر و ماده شد اما به‌نظر می­رسد درمنه خزری با تغییر در ویژگی­های فیزیولوژیک و پروتئینی خود توانسته در برابر اثرات منفی کادمیوم مقاومت کند.
 

چکیده هدف: با توجه به اینکه مطالعات کاربردی و مولکولی در Ranunculaceae در حال افزایش است، بررسی و درک تکوین گل در این تیره ضروری است. در این پژوهش مراحل و چگونگی تکوین تخمک در گیاه Adonis flammea بررسی شد.
مواد و روش‏ها: گل‌های جوان و غنچه‌ها در مراحل مختلف برداشت، در FAA ₇₀ تثبیت و در الکل 70 درصد نگهداری شدند. نمونه‌ها پس از آب‌گیری و قالب‌گیری در پارافین،  با میکروتوم برش‌گیری شدند .رنگ آمیزی با PAS و هماتوکسیلین  انجام گرفت. لام‌های تهیه شده از مراحل مختلف تکوینی با دقت با استفاده از میکروسکوپ نوری بررسی و عکسبرداری شدند.
نتایج: نتایج نشان داد تخمک ها در A. flammea  از نوع واژگون، دو پوششی و پرخورش است. مجرای سفت با پوسته درونی تشکیل می‌شود. مگاسپروسیت پس از تقسیم میوز تترادهای با هر دو نوع آرایش خطی و غیرخطی را ایجاد می کند. تکوین کیسه رویانی از تیپ پلی‌گونوم پیروی می‌کند. سلول‌های آنتی‏پُد پایا هستند که در مرحله اندوسپرم سلولی تحلیل می‏روند. ارتباطات سیتوپلاسمی سلول‏های کیسه رویانی، تحلیل برخی از تخمک‏ها و به‏دنبال آن سقط تخمک و رویان در برخی از موارد مشاهده شدند.
نتیجه گیری: الگوهای تکوین تخمک و کیسه رویانی از نهاندانگان و تیپ پلی‏گونوم تبعیت می کنند. ولی پایایی آنتی‌پُدها، تشکیل کلاهک خورشی، ارتباطات سیتوپلاسمی بین سلول‏های کیسه رویانی و عدم موفقیت در لقاح و سقط رویان در برخی از تخمک‏ها از ویژگی‌های گونه مورد مطالعه است که علت آن می‌تواند عوامل محیطی یا ژنتیکی باشد.

چکیده هدف: مطالعه تکوین مادگی وگامتوفیت ماده در علم گیاه شناسی و تاکسونومی گیاهی اهمیت دارد. این پژوهش به منظور مطالعه مراحل تکوین تخمک  در گیاه Ranunculus arvensis L. و مقایسه با سایر تاکسون‏های گزارش شده این تیره، انجام شد.
مواد و روش‏ها: گل‌ها و غنچه‌ها در مراحل مختلف نمو برداشت، در FAA₇₀  تثبیت و در الکل 70 درصد  نگهداری شدند. نمونه‌ها پس از آب‌گیری و قالب‌گیری در پارافین با میکروتوم برش‌گیری و رنگ آمیزی شدند. مراحل تکوین تخمک و کیسه رویانی با استفاده از میکروسکوپ نوری بررسی و عکس برداری شد.
نتایج: نتایج نشان داد که تخمک واژگون، تک پوسته‌ای با ۴ یا ۵ لایه و پر خورش است. تکوین کیسه رویانی از طرح تک اسپوری و تیپ پلی‌گونوم پیروی می‌کند. افزایش یاخته‌های آنتی پود، و در برخی از نمونه‌ها افزایش یاخته‌های قرینه نیز مشاهده شد. همچنین هسته آن‏ها حالت پلی‌پلوئیدی داشت. آرکئوسپورها پس از تشکیل، به وسیله لایه کالوزی احاطه شده بودند. پس از تقسیم میوز، تترادهای مگاسپور آرایش خطی و T شکل داشتند. کیسه رویانی بزرگ و با شکل نامنظم بوده و در جریان بلوغ، رشد طولی قابل توجهی پیدا می‏کند.
نتیجه گیری:  نتایج نشان داد که اگر چه الگوی کلی تکوین تخمک در گونه مورد مطالعه شبیه به موارد گزارش شده قبلی است ولی آرایش تترادها، افزایش سلول‏های آنتی پود و قرینه و وجود هیپوستاز، پوستامنت و کلاهک خورشی در تخمک، از ویژگی‏های خاص گونه گیاهی مورد مطالعه است.