سلول و بافت

چکیده هدف: هورمون سالیسیلیک اسید به‌عنوان یک تنظیم‌کننده رشدی می‌تواند با هورمون‌های اکسین و ژیبرلین برهم‌کنش نشان داده و در القا رشد و فرایندهای متابولیسمی گیاه سیب‌زمینی موثر باشد. سیب‌زمینی یکی از مهم­ترین گیاهان زراعی است که کشت‌ در ‌شیشه آن می‌تواند به‌عنوان مدل در شرایط آزمایشگاهی مورداستفاده قرار گیرد. هدف از انجام این مطالعه بررسی اثر سالیسیلیک اسید بر شاخص‌های رشدی و برهم‌کنش با سایر هورمون‌های گیاهی می‌باشد. مواد و روش‌ها: در این مطالعه گیاه‫چه‌های سیب‌زمینی تحت غلظت‌های 0، 1/0، 1، 10 و 100 میکرومولار سالیسیلیک اسید در شرایط کشت‌در‌شیشه کشت شدند. پس از چهار هفته پارامتر‌های رشدی، میزان کلروفیل a و b، کاروتنوئید و محتوای هورمون‌های اکسین و ژیبرلین اندازه‌گیری شدند. نتایج: داده‌های مطالعه حاضر نشان داد محتوای نسبی آب، سطح برگ، طول اندام هوایی و ریشه در غلظت‌های 1/0، 1 و 10 میکرومولار نسبت به نمونه شاهد افزایش معنی‌داری یافت که بالاترین میزان تحت غلظت 10 میکرومولار مشاهده شد. علاوه ‌بر ‌این، میزان رنگ‌دانه‌های فتوسنتزی و محتوای هورمون‌های اکسین و ژیبرلین در گیاه الگویی مشابه با پارامترهای رشدی را نشان دادند. در مقابل غلظت 100 میکرومولار موجب مهار و یا کاهش تمام پارامترهای مورد سنجش در این مطالعه شد. نتیجه‌گیری: به‫نظر می‌رسد سالیسیلیک اسید در غلظت‌های پائین به‫دلیل اثرات مستقیم هورمون بر فرایندهای متابولیسمی و آنزیمی سبب افزایش پارامترهای رشدی، رنگ‌دانه‌های فتوسنتزی و محتوای اکسین و ژیبرلین شده است. در مقابل در غلظت‌های بالا به دلیل تجمع بالای گونه‌های فعال اکسیژن تولید شده به‌وسیله سالیسیلیک اسید و تنش اکسیداتیو ناشی از آن پارامترهای رشدی مهار شد.

چکیده هدف: سیب زمینی (Solanum tuberosum. L) به‫عنوان چهارمین محصول مهم غذایی و اولین محصول غیرغلات تولید شده در جهان است. غده‫های آن حاوی مقادیر قابل توجهی از نشاسته، ویتامین‫ها، پروتئین‫ها، فلاوونوئید و مواد معدنی هستند. بنابراین سیب زمینی پتانسیل بالایی در مبارزه با سوء تغذیه در جهان دارد. کشت در شیشه یکی از روش‫های جایگزین تکثیر رویشی گیاهان است. در شرایط کشت درون شیشه‫ای، اتیلن به‫دلایل مختلفی تولید می‌شود که اغلب آثار زیان بار و ناهنجاری‌های زیستی متفاوتی از قبیل کاهش رشد را ایجاد می‌کند. مواد و روش‫ها: در پژوهش حاضر، اثر غلظت‫‫های مختلف پیرازینامید (PZA)، به‫عنوان بازدارنده بیان ژن ACC اکسیداز، و نیترات نقره بر روی برخی شاخص‫های بیوشیمیایی و رشد گیاه سیب زمینی رقم وایت دزیره مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج: داده‫های حاصل نشان داد که PZA از تشکیل ریشه‫های هوایی و نابجا جلوگیری کرده و سبب افزایش سطح برگ شد. همچنین محتوای رنگیزه‫های فتوسنتزی، فنل کل، پرولین و ظرفیت آنتی‫اکسیدانتی کل تغییر یافت. علاوه‫بر این، غلظت‫های بالاتر PZA منجر به افزایش سطح H₂O₂ و ROS کل در گیاهان تحت تیمار شد. نتیجه گیری: این مطالعه نشان داد غلظت mg L-1 PZA 2 به‫عنوان غلظت بهینه در بازدارندگی اتیلن بود. رشد گیاه‫چه‫های سیب زمینی در کشت بافت بهبود یافت.

چکیده هدف: از آن جهت که تنش شوری سبب تجمع گونه های فعال اکسیژن که منجر به تنش اکسیداتیو و مانع رشد و عملکرد گیاه می­شود در این مطالعه به بررسی عملکرد ملاتونین به‫عنوان یک مولکول آنتی اکسیدانت بسیار قوی در پاکسازی انواع گونه های فعال اکسیژن و درنتیجه فعال شدن سیستم دفاعی گیاه در برابر تنش شوری پرداختیم.
مواد و روش­ها: در این مطالعه پس از جوانه زنی بذرهای یونجه به محیط کشت MS که حاوی غلظت‫های  0، 1/0، 10 و 15 میکرومولار ملاتونین و غلظت‫های 0، 150 و 200 میلی مولار نمک منتقل شد. پس از 10 روز رشد ظرفیت آنتی اکسیدانتی کل، میزان فعالیت آنزیم های کاتالاز، آسکوربات پراکسیداز، سوپراکسید دیسموتاز، گایاکول پراکسیداز و گلوتاتیون ردوکتاز، میزان آسکوربات و گلوتاتیون در ریشه یونجه اندازه گیری شد.
نتایج: تیمار ملاتونین سبب افزایش معنی‫دار و چشم‫گیر در میزان قدرت آنتی اکسیدانتی کل، میزان فعالیت آنزیم هایCAT،APX ، POD، SOD، GR و ترکیبات آنتی اکسیدانت در چرخه گلوتاتیون- آسکوربات شامل DHA، ASC/DHA، GSH و GSH/GSSG همراه با افزایش غلظت شوری شد. از طرف دیگر تنش شوری موجب افزایش ترکیبات اکسید شده شامل DHA و GSSG در ریشه یونجه شد.
نتیجه­گیری: ملاتونین علاوه بر نقش مستقیم در پاکسازی رادیکال های آزاد موجب فعال سازی سیستم دفاعی آنتی اکسیدانتی ریشه یعنی آنزیم های آنتی اکسیدانت و نیز ترکیبات آنتی اکسیدانت در چرخه آسکوربات- گلوتاتیون گردید، که این امر سبب افزایش مقاومت در برابر آسیب‫های اکسیداتیو ناشی از تنش شوری در ریشه یونجه شد.