سلول و بافت

چکیده هدف: باتوجه به اهمیت و نیاز به افزایش کانابینوئیدهای با ارزش موجود در گیاه شاهدانه به‫دلایل کاربردهای صنعتی، غذایی و به‫خصوص اهمیت آن‫ها در صنایع داروسازی و با توجه به این‫که در روش‫های سنتی کشت گیاه، تولید متابولیت‫های ثانویه کم بوده و مدت زمان طولانی برای تولید لازم است، ضروری به‫نظر می­رسد که برای تولید سریع و انبوه این متابولیت­های ثانویه و مواد دارویی با ارزش، از روش­های کارامد بیوتکنولوژی جهت تولید مقدار مطلوب و کافی مواد موثره مورد نیاز در زمان کمتر بهره­مند شد. بنابراین هدف از این پژوهش بهینه سازی کالوس زایی در شاهدانه دارویی است. مواد و روش ها: کالوس زایی ریزنمونه برگ بعد از ضدعفونی و کشت بر روی محیط کشت‫های MS و DKW حاوی ویتامین های B5  به همراه غلظت‫های مختلفی از تنظیم کننده‫های رشد 2,4-D و BA  بررسی شد. نتایج: بهترین کالوس زایی حاصل از این پژوهش مربوط به محیط کشت MS به‫علاوه تیمار هورمونی 2 میکرومول در لیتر 2,4-D به‫همراه 5/2 میکرومول در لیترBA  بود. همچنین نامناسب ترین محیط جهت تولید کالوس از برگ شاهدانه از نظر تمام صفات مورد بررسی مربوط به محیط کشت DKW به‫همراه 5 میکرومول در لیتر 2,4-D در ترکیب با 5/2 میکرومول در لیتر BA بود. نتیجه گیری: با توجه به ترد بودن کالوس تولیده شده در محیط به‫دست آمده از این پژوهش، استفاده از آن برای مطالعات آتی جهت جنین زایی سوماتیکی و کشت های سوسپانسیون سلولی توصیه می‫شود.