نقش میکروگلیاها در اثرات استرس بر یادگیری و حافظه
دوره 15، شماره 2، تابستان 1403، صفحه 155-175
https://doi.org/10.61186/JCT.15.2.155
فرزانه نظری سرنجه، سعید محسنی پور، زینب بابکی، زهرا قاسم زاده
چکیده هدف از مقاله حاضر، ارائه یک مرور کلی از نقش میکروگلیاها در انعطافپذیری سیناپسی و یادگیری و حافظه و امکان استفاده از هدف قراردادن میکروگلیاها بهعنوان یک روش درمانی برای بهبود نقایص شناختی مرتبط با شرایط استرسزا است. این مطالعه مروری با استفاده از بررسی سایتهای مختلف علمی و پژوهشی و بدون محدودیت زمانی انجام گرفته است. میکروگلیا بهعنوان یک تنظیم کننده کلیدی عملکرد عصبی دارای گیرندههای NE و گلوکوکورتیکوئیدی است که نشاندهنده نقش حیاتی این سلولهای مغزی در تعدیل اثرات استرس است. در پاسخ به آسیب مغزی یا التهاب عصبی، تعداد میکروگلیاها افزایش یافته و فعال میشوند. میکروگلیاهای فعال شده بهمحل التهاب مهاجرت و مولکولهای متعددی مانند سیتوکینها، کموکاینها و گونههای اکسیژن واکنشی را ترشح میکنند. این مولکولها بر روی شکلپذیری سیناپسی و یادگیری و حافظه در شرایط مختلف اثر میگذارند. میکروگلیاها به استرس و هورمونهای استرس بسیار حساس هستند. بررسی اثر استرس حاد و استرس مزمن بر تغییرات در بیان ژن مرتبط با میکروگلیاها نشان میدهد که استرس بیان ژنی در میکروگلیاها از جمله سیتوکینها را تحت تاثیر قرار میدهد. تغییرات میکروگلیا در اثر عوامل استرس زا ممکن است سیناپس ها را تحت تاثیر قرار دهد و در نتیجه باعث اختلال در یادگیری و حافظه شود. استرس طولانی مدت ممکن است مکانیسمهای سیناپسی را از طریق تغییرات در میکروگلیاها تغییر دهد. بنابراین در سالهای آینده، میکروگلیا ممکن است به یک هدف سلولی برای جلوگیری از اختلالات حافظه مرتبط با استرس تبدیل شود.
